เมื่อวันที่ 13 มกราคม พ.ศ. 2025 XMM-Newton ขององค์การอวกาศยุโรปได้ตรวจพบรังสีเอกซ์ที่ผันผวนอย่างรวดเร็วจากขอบสุดของหลุมดํามวลยิ่งยวดในใจกลางกาแล็กซีใกล้เคียง ผลลัพธ์นี้ท้าทายวิธีที่เราคิดว่าสสารตกลงไปในหลุมดํา และชี้ให้เห็นถึงแหล่งที่มาของคลื่นความโน้มถ่วงที่ภารกิจในอนาคตของ ESA คือ LISA สามารถมองเห็นได้ หลุมดํายักษ์นี้กลืนกินดาวแคระขาวที่ถึงวาระ XMM-Newton แสดงให้เห็นว่าหลุมดํากลืนกินสสารด้วยวิธีที่ซับซ้อนกว่าที่นักดาราศาสตร์คิดไว้ในตอนแรก
การสั่นกึ่งคาบ (QPO) ที่ตรวจพบอาจบ่งชี้ว่าวัตถุมวลมาก เช่น ดาวฤกษ์ ฝังอยู่ในจานสะสม และโคจรรอบหลุมดําอย่างรวดเร็วระหว่างทางจะถูกกลืนกินในปี 2030 ESA จะเปิดตัว Laser Interferometer Space Antenna (LISA) ซึ่งออกแบบมาเพื่อตรวจจับคลื่นความโน้มถ่วงในช่วงความถี่ที่ 1ES 1927+654 กําลังปล่อยออกมา หากมีดาวแคระขาวโคจรรอบหลุมดํามวลยิ่งยวดนี้ LISA ควรจะสามารถมองเห็นได้
Ref. www.esa.int/Science_Exploration/Space_Science/XMM-Newton/XMM-Newton_catches_giant_black_hole_s_X-ray_oscillations
ผู้เรียบเรียง พ.อ.ท.หญิง ภัสสรัญ บุญหู้ ตรวจสอบโดย ร.ท.จักรพงศ์ ค้ามีผล
Leave a comment